Prababka Maria obiera jabłka

„Prababka Maria obiera jabłka” to książka o poszukiwaniu korzeni. Książka, w której podjęta została próba rekonstrukcji sytuacji i zdarzeń z przeszłości, w jakich uczestniczyła lub też znalazła się – często wbrew własnej woli lub z niewielkim jej udziałem – ta bez wątpienia frapująca i przyciągająca uwagę kobieta.

Najciekawsze są jednak świadectwa przeszłości: ścieżki, ślady, tropy, niewiadome i znaki zapytania. Stare fotografie, przedmioty dotknięte zębem czasu, albumy, puzderka, pudełka, pierścionki, bransoletki, książki, listy i przede wszystkim rodzinne facecje, dykteryjki, opowieści i legendy. Wszystko to jest skrzętnie gromadzone, skrupulatnie układane, wnikliwie porównywane i cierpliwie zestawiane. I tak powstaje wzór przypominający kordonkową serwetę na stół – z lekką pożółkłą z racji wieku, ale przecież nadal zachwycającą przez swój pietyzm wykonania, perfekcję w przetworzeniu szczegółu i niebywałą dbałość połączoną z mistrzostwem dawno utraconych umiejętności koronkarskich. Czytamy, mówiąc kolokwialnie, „na jednym oddechu”, chcemy natychmiast dowiedzieć się, co wydarzyło się później – jak to wszystko się skończyło?

prof. dr hab. Leszek Zasztowt